चंद्रपुरात १२ सप्टेंबरला राष्ट्रीय लोक अदालत, प्रलंबित खटले सामोपचाराने निकाली निघणार

चंद्रपूर शहर आणि संपूर्ण जिल्ह्यात शनिवार, १२ सप्टेंबर रोजी राष्ट्रीय लोक अदालत भरवली जाणार आहे. जिल्हा विधी सेवा प्राधिकरणाकडून या मोहिमेचे आयोजन करण्यात आले असून, यात प्रलंबित असलेले तंटे आपसी सामंजस्याने मिटवले जाणार आहेत. प्रमुख जिल्हा व सत्र न्यायाधीश तथा जिल्हा विधी सेवा प्राधिकरणाचे अध्यक्ष अभय क. लाहोटी यांच्या मार्गदर्शनाखाली ही मोहीम राबवली जात आहे. ११ सप्टेंबरला झालेल्या पत्रकार परिषदेत विधीज्ञ आणि पक्षकारांनी यात सहभागी व्हावे, असे आवाहन करण्यात आले.

ही लोक अदालत केवळ चंद्रपूर शहरापुरती मर्यादित नसून, जिल्ह्यातील सर्व तालुका न्यायालयांतही एकाच दिवशी पार पडणार आहे. राष्ट्रीय विधी सेवा प्राधिकरण, सर्वोच्च न्यायालय, नवी दिल्ली आणि महाराष्ट्र राज्य विधी सेवा प्राधिकरण, उच्च न्यायालय, मुंबई यांच्या निर्देशांनुसार ही देशव्यापी मोहीम स्थानिक पातळीवर राबवली जात आहे. दीर्घकाळ चाललेल्या न्यायालयीन खटल्यांतून पक्षकारांची सुटका व्हावी, हा या उपक्रमामागचा मुख्य उद्देश आहे.

लोक अदालतीचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे यातून वेळ, पैसा आणि श्रम या तिन्हींची बचत होते आणि वादांचा कायमस्वरूपी निकाल लागतो. या मंचावर प्रलंबित प्रकरणे आपसी समझोत्याने आणि दोन्ही बाजूंच्या संमतीने झटपट निकाली काढली जातात. विशेष बाब म्हणजे लोक अदालतीत दिला जाणारा आदेश हा दिवाणी न्यायालयाच्या हुकूमनाम्याइतकाच कायदेशीर दृष्ट्या वैध मानला जातो आणि त्याची तशीच अंमलबजावणीही करता येते. या प्रक्रियेसाठी पक्षकारांना कोणतेही अतिरिक्त न्यायालयीन शुल्क भरावे लागत नाही. दोन्ही पक्षांच्या मान्यतेने वाद संपत असल्यामुळे कुणाचाही पराभव होत नाही, उलट दोघांनाही समाधान मिळते, त्यामुळे भविष्यात नवे वाद उद्भवण्याची शक्यताही कमी होते.

या लोक अदालतीत अनेक प्रकारची प्रकरणे तडजोडीसाठी ठेवण्यात येणार आहेत. यामध्ये प्रलंबित दिवाणी दावे, तडजोड होऊ शकणारे फौजदारी खटले, कलम १३८ निगोशिएबल इन्स्ट्रुमेंट्स ॲक्टनुसार धनादेश न वटल्याची प्रकरणे, बँकांची कर्जवसुलीची प्रकरणे, मोटार वाहन अपघात नुकसानभरपाईचे दावे, जमीन अधिग्रहणाचे अर्ज, कामगार कायद्याखालील प्रकरणे, घरमालक आणि भाडेकरू यांच्यातील वाद, तसेच घटस्फोट वगळता इतर सर्व कौटुंबिक तंटे आणि वीज कायद्याखालील समझोतायोग्य खटले यांचा समावेश आहे. याशिवाय न्यायालयात अद्याप दाखल न झालेली प्रि-लिटीगेशन प्रकरणे, महसूल दावे तसेच थकीत पाणीपट्टी आणि वीजबिलांसंबंधीचे वादही या मंचावर सामंजस्याने सोडवले जाणार आहेत.

जिल्हा विधी सेवा प्राधिकरणाचे सचिव सुधीर शि. इंगळे यांनी नागरिकांना आवाहन केले की, ज्या पक्षकारांना आपली प्रकरणे या लोक अदालतीत सामंजस्याने मिटवायची असतील, त्यांनी लगेच संबंधित न्यायालयाशी किंवा चंद्रपूर येथील जिल्हा विधी सेवा प्राधिकरण कार्यालयाशी संपर्क साधावा. अधिक माहितीसाठी आणि मदतीसाठी प्रशासनाने ०७१७२-२७१६७९ हा दूरध्वनी क्रमांक तसेच ८५९१९०३९३४ हा कार्यालयीन मोबाईल क्रमांक उपलब्ध करून दिला आहे. पक्षकारांनी पुढे येऊन आपल्या न्यायालयीन वादांवर कायमचा तोडगा काढावा, असे आवाहन जिल्हा विधी सेवा प्राधिकरणाकडून करण्यात आले आहे.