IIT Bombay विद्यार्थी आत्महत्या : आणखी किती विद्यार्थ्यांना जीव गमवावा लागणार, अभिजित दिपके यांचा सरकारला सवाल

मुंबईतील नामांकित आयआयटी मुंबई या संस्थेत एका विद्यार्थ्याने आत्महत्या केल्याची घटना घडली असून त्यामुळे संपूर्ण कॅम्पसमध्ये मोठी खळबळ उडाली आहे. एनर्जी सायन्स अँड इंजिनिअरिंग या विभागात बीटेकचे शिक्षण घेणाऱ्या या द्वितीय वर्षाच्या विद्यार्थ्याने 18 सप्टेंबर रोजी हॉस्टेलमध्ये गळफास घेऊन आपले जीवन संपवले. या घटनेने विद्यार्थ्यांमध्ये तसेच संस्थेतही तीव्र प्रतिक्रिया उमटल्या आहेत.

या घटनेमागील पार्श्वभूमीही सध्या मोठ्या प्रमाणावर चर्चेत आली आहे. आयआयटी मुंबईच्या अधिकृत माहितीनुसार, परीक्षा सुरू असताना हा विद्यार्थी मोबाईल वापरताना आढळून आला होता. परीक्षेची प्रश्नपत्रिका त्याने ChatGPT या यंत्रणेवर अपलोड करून त्यावरून उत्तरे मिळवण्याचा प्रयत्न केल्याचे संस्थेने सांगितले आहे. मात्र या प्रकरणात विद्यार्थ्यावर कोणतीही शिस्तभंगाची कारवाई सुरू करण्यात आली नव्हती, असा दावाही संस्थेने केला आहे. संबंधित विभागाचे विभागप्रमुख आणि तेथील प्राध्यापकांनी विद्यार्थ्याशी प्रत्यक्ष बोलून त्याचे समुपदेशन केले होते. तसेच या प्रकरणाचा त्याच्या पुढील शैक्षणिक कारकिर्दीवर कोणताही विपरीत परिणाम होणार नाही, असेही त्याला त्यावेळी स्पष्टपणे सांगण्यात आले होते, अशी माहिती संस्थेकडून देण्यात आली. एवढे सांगितल्यानंतरही हा विद्यार्थी हॉस्टेलच्या स्वतःच्या खोलीत गेला आणि काही वेळाने तो तेथे मृतावस्थेत आढळून आला. या संपूर्ण घटनाक्रमाचा आणि नेमके काय घडले याचा तपास संबंधित यंत्रणांकडून सध्या सुरू आहे.

विद्यार्थ्याच्या मृत्यूची बातमी समजताच संपूर्ण कॅम्पसमध्ये विद्यार्थ्यांमध्ये तीव्र संताप पसरला आणि त्यांनी लगेचच मोठे आंदोलन उभारले. या आंदोलनात 400 हून अधिक विद्यार्थी सहभागी झाले आणि त्यांनी प्रशासनासमोर विविध मागण्या मांडल्या. या आंदोलनाच्या पार्श्वभूमीवर संस्थेत त्याचवेळी सुरू असलेल्या मिड-सेमिस्टर परीक्षा स्थगित करण्याचा निर्णय घेण्यात आला. या संपूर्ण प्रकरणात आयआयटी प्रशासनाची भूमिका आणि विद्यार्थ्यांनी केलेले आरोप यांच्यात मोठी तफावत असल्याचेही समोर आले आहे, त्यामुळे या संपूर्ण प्रकरणाची निष्पक्ष चौकशी होऊन नेमकी वस्तुस्थिती समोर येणे गरजेचे ठरणार आहे.

या घटनेनंतर कॉकरोच जनता पार्टीचे प्रमुख अभिजित दिपके यांनी सोशल मीडियावरून याबाबत तीव्र प्रतिक्रिया देत थेट सरकारला जाब विचारला. दूरवरच्या आदिवासी भागांपासून ते मुंबईसारख्या मोठ्या आणि महानगरी शहरापर्यंत विद्यार्थ्यांच्या आयुष्याचा प्रश्न दिवसेंदिवस अधिकाधिक गंभीर बनत चालला आहे आणि हे संकट कोणत्याही भौगोलिक सीमांच्या पलीकडचे आहे, असे त्यांनी स्पष्टपणे म्हटले. विद्यार्थ्यांच्या आयुष्याला खरोखर प्राधान्य दिले जाणार आहे की नाही, आणि यापुढे आणखी किती विद्यार्थ्यांना आपला जीव गमवावा लागणार आहे, असा थेट सवाल त्यांनी यावेळी उपस्थित केला.