गुगलच्या फिनलंडमधील 15 अब्ज डॉलर्सच्या एआय प्रकल्पावरून ट्रम्प नाराज, धोरण बदलण्याचे आवाहन

अमेरिकेतील तंत्रज्ञान क्षेत्रातील बड्या कंपनी गुगलने फिनलंडमध्ये सुरू केलेल्या भल्यामोठ्या एआय आणि डेटा सेंटर प्रकल्पामुळे नवा वाद निर्माण झाला आहे. गुगलने या प्रकल्पासाठी तब्बल 15 अब्ज अमेरिकन डॉलर्स म्हणजेच जवळपास 1.25 लाख कोटी रुपये खर्च करण्याचे ठरवले आहे. ही गुंतवणूक समोर येताच अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी उघडपणे नाराजी बोलून दाखवली. गुगलने अमेरिकेऐवजी परदेशाला प्राधान्य दिल्याबद्दल त्यांनी कंपनीवर टीका केली असून, या योजनेचा तातडीने फेरविचार करावा अशी मागणी केली आहे.

ट्रम्प यांनी आपल्या ट्रुथ सोशल या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर याबाबत एक आक्रमक पोस्ट टाकली. त्यात त्यांनी लिहिले की, अमेरिकेत सरकारी परवानग्या मिळवणे खूप अवघड आणि किचकट होत चालले आहे, हेच कारण पुढे करून गुगलने फिनलंडमध्ये मोठा प्लांट उभारण्याची घोषणा केली आहे. आपल्याला हा प्रकार अजिबात आवडलेला नाही, असे सांगत गुगलने आपल्या या निर्णयात लगेच बदल करावा असे त्यांनी म्हटले. अमेरिकन कंपन्यांनी देशातच भांडवल गुंतवावे, असा आग्रह त्यांनी पुन्हा एकदा धरला.

एआयच्या भविष्याबाबत बोलताना ट्रम्प यांनी डेटा सेंटर्सचे महत्त्व अधोरेखित केले. त्यांच्या मते, एआय तंत्रज्ञान आणि डेटा सेंटर्स हे मानवी इतिहासातील सर्वात मोठे आर्थिक विकासाचे इंजिन ठरणार आहेत. तेल, सोने, हिरे किंवा अगदी इंटरनेट क्रांतीपेक्षाही मोठ्या प्रमाणावर हे क्षेत्र आर्थिक प्रगती घडवून आणेल, असे त्यांनी सांगितले. अमेरिकेतील एआय क्षेत्राच्या प्रगतीत अडथळा आणणाऱ्या नियमांवरही त्यांनी निशाणा साधला. आपल्या कार्यकाळात एआय क्षेत्राची प्रगती रोखण्याचा प्रयत्न करणाऱ्या कोणत्याही शक्तींना किंवा सरकारी लालफितीला यशस्वी होऊ दिले जाणार नाही, असे ते म्हणाले. अमेरिकेची जागतिक आघाडी टिकवण्यासाठी देशातच पायाभूत सुविधा उभाराव्या लागतील, हे त्यांनी स्पष्ट केले.

गुगलने गेल्या आठवड्यात फिनलंडमधील आपल्या डिजिटल आर्किटेक्चर आणि एआय क्षमतांच्या विस्तारासाठी किमान 15 अब्ज डॉलर्स खर्च करण्याची घोषणा केली होती. युरोपमधील गुगलची ही आजवरची सर्वात मोठी एकाच टप्प्यातील गुंतवणूक मानली जात आहे. फिनलंडच्या दक्षिण किनाऱ्यावरील हामिना येथे गुगलची 2009 सालापासून एक मोठी सुविधा कार्यरत आहे, जी एका जुन्या पेपर मिलच्या जागेवर उभारली होती. नव्या गुंतवणुकीत गूगल याच ठिकाणी नवीन डेटा सेंटर्स उभारणार असून, जेमिनी, गूगल सर्च, गूगल मॅप्स आणि यूट्यूब यांसारख्या प्लॅटफॉर्म्ससाठी लागणारी डिजिटल पायाभूत सुविधा विकसित करणार आहे. याशिवाय ऊर्जा कार्यक्षमता वाढवण्यासाठी ग्रीड सुधारणा आणि आधुनिक बॅटरी स्टोरेज तंत्रज्ञान बसवण्याचे कामही केले जाणार आहे.

या गुंतवणुकीमुळे फिनलंडच्या अर्थव्यवस्थेला मोठा फायदा होणार आहे. प्रकल्पाच्या बांधकाम आणि पायाभूत सुविधा टप्प्यात फिनलंडमध्ये सुमारे 37,000 पेक्षा जास्त प्रत्यक्ष आणि अप्रत्यक्ष रोजगार निर्माण होतील, असा अंदाज आहे. डेटा सेंटर पूर्ण क्षमतेने सुरू झाल्यानंतर दीर्घकाळासाठी किमान 7,000 कायमस्वरूपी नोकऱ्या टिकून राहतील. प्रकल्पासाठी लागणाऱ्या ऊर्जेसाठी गुगलने फिनलंडमधील पवन ऊर्जा पुरवठादारांसोबत वीज खरेदी करार अंतिम केले असून, स्थानिक ऊर्जा कंपनीशी 22 वर्षांचा अणुऊर्जा करारही केला आहे. फिनलंडचे राष्ट्राध्यक्ष अलेक्झांडर स्टब यांच्यासाठी हा प्रकल्प मोठा मुत्सद्दी आणि आर्थिक विजय मानला जात असून, दुसरीकडे ट्रम्प यांच्या नाराजीनंतर गूगल आपला निर्णय बदलणार की फिनलंडमधील काम पुढे नेणार, याकडे जगाचे लक्ष लागले आहे.