Iran War : युद्ध की पैशांचा महापूर? अमेरिकेने खर्च केले तब्बल ३३.४ अब्ज डॉलर

अमेरिका आणि इराणमधील युद्धाचा आर्थिक फटका आता उघड झाला आहे. पेंटागॉनच्या निरीक्षकांनी दिलेल्या अहवालानुसार, २८ फेब्रुवारी ते ३० जून २०२६ या काळात अमेरिकेने इराणविरोधी लष्करी मोहिमेवर अंदाजे ३३.४ अब्ज डॉलर खर्च केले. हा कालावधी जेमतेम चार महिन्यांचा होता, तरीही खर्चाचा आकडा प्रचंड आहे. या खर्चातला सर्वात मोठा वाटा दारूगोळा आणि शस्त्रांचा आहे. एवढा मोठा खर्च झाल्यानंतर अमेरिकेच्या महत्त्वाच्या शस्त्रसाठ्यातही कमतरता निर्माण झाल्याचं समोर आलं आहे, आणि हीच बाब अहवालात विशेष नोंदवली गेली आहे.

अहवालानुसार, इराणविरोधी कारवाईत अमेरिकेने मोठ्या प्रमाणावर क्षेपणास्त्रं, हवाई संरक्षण यंत्रणा आणि इतर दारूगोळा वापरला. या शस्त्रसामग्रीवर तब्बल २२.३ अब्ज डॉलर खर्च झाले, जो एकूण युद्धखर्चातला सर्वात मोठा भाग आहे. यासोबतच लष्करी उपकरणांचं ३.७ अब्ज डॉलरचं नुकसान झालं, तर बाकी खर्चासाठी सुमारे ७.४ अब्ज डॉलर गेले. म्हणजे दारूगोळा, उपकरणांचं नुकसान आणि इतर बाबी मिळून एकूण ३३.४ अब्ज डॉलरचा आकडा तयार झाला.

एवढ्या मोठ्या प्रमाणात शस्त्रं वापरल्यामुळे अमेरिकेच्या लष्करी साठ्यावर गंभीर परिणाम झाला आहे. पेंटागॉनच्या अहवालातून स्पष्ट झालंय की काही महत्त्वाच्या दारूगोळ्याच्या साठ्यात रणनीतिक कमतरता निर्माण झाली आहे. रॉकेट मोटर्स, उच्च दर्जाची स्फोटकं, प्रोपेलंट आणि कुशल मनुष्यबळाच्या उपलब्धतेतही अडचणी असल्याचं समोर आलं आहे. या सगळ्या गोष्टींची कमतरता एकाच वेळी दिसून आल्यामुळे अमेरिकेच्या लष्करी तयारीवर प्रश्नचिन्ह उभं राहिलं आहे. त्यामुळे वापरलेला शस्त्रसाठा पुन्हा पूर्ववत करण्यासाठी अमेरिकेला बराच वेळ आणि पैसा खर्च करावा लागू शकतो.

लष्करी कारवाईदरम्यान विमानं, ड्रोन आणि इतर लष्करी उपकरणांचंही मोठं नुकसान झालं आहे. इराणच्या हल्ल्यांमुळे मध्यपूर्वेतल्या काही अमेरिकन लष्करी तळांवरच्या पायाभूत सुविधांनाही फटका बसला. या तळांवरच्या सुविधा पुन्हा उभारण्यासाठीही स्वतंत्र खर्च लागणार आहे. त्यामुळे सध्याचा ३३.४ अब्ज डॉलरचा आकडा हा अंतिम युद्धखर्च मानता येणार नाही, असं म्हटलं आहे. उपकरणांची दुरुस्ती, शस्त्रसाठा पुन्हा भरणं आणि लष्करी तळांचं नुकसान भरून काढण्यासाठी पुढे आणखी मोठा खर्च होण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे.

थोडक्यात, इराणविरोधी युद्धासाठी अमेरिकेने अवघ्या चार महिन्यांत ३३.४ अब्ज डॉलर खर्च केले आहेत. यापैकी २२.३ अब्ज डॉलर एकट्या दारूगोळ्यावर खर्च झाले असून, शस्त्रांच्या मोठ्या प्रमाणातल्या वापरामुळे अमेरिकेच्या लष्करी साठ्यावर मोठा ताण निर्माण झाला आहे. आणि हा ताण पुढच्या काळातही कायम राहू शकतो, कारण साठा पुन्हा भरून काढणं आणि तळांचं नुकसान दुरुस्त करणं हे दोन्ही खर्चिक आणि वेळखाऊ आहे.