USA Money Transfer UPI : आता थेट खात्यात ट्रान्सफर होणार डॉलर; अमेरिकेत UPI ची एन्ट्री

भारताच्या डिजिटल पेमेंट क्रांतीने आता अमेरिकेतही पाऊल टाकलंय. भारतातली डिजिटल पेमेंट व्यवस्था हळूहळू सगळीकडे पसरत असताना आता तिने थेट अमेरिकेतही आपला ठसा उमटवला आहे. NPCI च्या या मोठ्या पावलामुळे अमेरिकेत राहणाऱ्या भारतीयांना आणि NRI लोकांना आता UPI वापरून थेट अमेरिकेतून भारतात डॉलर पाठवता येणार आहेत.

बँक ऑफ अमेरिकेची पेमेंट सिस्टीम Zelle भारताच्या UPI सोबत जोडण्यासाठी एक प्रायोगिक प्रकल्प सुरू आहे. अमेरिकेतून भारतात पैसे पाठवणं आधीपेक्षा सोपं आणि जलद करणं हा या प्रकल्पाचा मुख्य उद्देश आहे. अमेरिकेत राहणाऱ्या आणि तिथे काम करणाऱ्या भारतीयांना याचा खास फायदा होणार आहे. यामुळे आता थेट खात्यात डॉलर ट्रान्सफर करता येतील, म्हणजेच घरी पैसे पाठवण्यासाठी वेगळ्या मार्गांवर अवलंबून राहावं लागणार नाही.

मिळालेल्या माहितीनुसार, हा प्रकल्प सध्या प्रायोगिक टप्प्यात आहे आणि २०२६ च्या अखेरपर्यंत तो सर्वांसाठी उपलब्ध होण्याची शक्यता आहे. म्हणजेच सध्या हा प्रकल्प चाचणीच्या स्वरूपात राबवला जातोय आणि लवकरच सर्वसामान्य लोकांनाही याचा वापर करता येईल. ही प्रणाली यशस्वी झाली, तर लोकांना अमेरिकेतून भारतात पैसे पाठवणं आणखी सोपं होईल.

अमेरिका आता भारतासाठी परदेशातून येणाऱ्या रेमिटन्सचा, म्हणजेच पैशाचा, सगळ्यात मोठा स्रोत बनली आहे. आकडेवारीनुसार, २०२४-२५ या आर्थिक वर्षात भारताला अंदाजे १३५.४६ अब्ज डॉलर्सचे रेमिटन्स मिळाले, आणि यातले जवळपास ३७ अब्ज डॉलर्स एकट्या अमेरिकेतून आले होते. यावरून अमेरिकेतून भारतात किती मोठ्या प्रमाणात पैसा येतो हे लक्षात येतं. त्यामुळे UPI आणि Zelle यांना जोडण्याचा हा उपक्रम दोन्ही देशांमधल्या आर्थिक व्यवहारांसाठी खूप महत्त्वाचा ठरू शकतो, आणि याचा फायदा दोन्ही देशांना होऊ शकतो.

Zelle नेटवर्क ऑपरेटर 'अर्ली वॉर्निंग सर्व्हिसेस'च्या मदतीने हा Zelle-UPI ब्रिज तयार केला जातोय. Zelle हे अमेरिकेत वापरलं जाणारं एक डिजिटल पेमेंट नेटवर्क आहे, तर UPI ही भारतातली एक आघाडीची रिअल-टाइम डिजिटल पेमेंट प्रणाली म्हणून ओळखली जाते. या ब्रिजचा मुख्य हेतू आंतरराष्ट्रीय पेमेंट सोपं करण्यासाठी दोन्ही पेमेंट नेटवर्क एकमेकांशी जोडणं हा आहे. मात्र याचा अर्थ असा नाही की भारतीय UPI ॲप्स आता अमेरिकेतही तशाच पद्धतीने काम करतील जशी ती भारतात करतात. दोन्ही देशांतल्या पेमेंट व्यवस्था आपापल्या पद्धतीने काम करत राहतील, फक्त हा ब्रिज दोन्हींना एकमेकांशी जोडेल.