मध्य पूर्वेतील तणाव वाढला, अमेरिकेकडून १६ हून अधिक देशांसाठी सुरक्षा इशारा जारी

मध्य पूर्वेतील लष्करी संघर्ष आणि तणाव दिवसेंदिवस अधिकच गंभीर आणि धोकादायक वळणावर पोहोचला आहे. सौदी अरेबिया आणि येमेनमधील इराण-समर्थित हुथी बंडखोरांमध्ये नव्याने भडकलेल्या लष्करी चकमकींनंतर ट्रम्प प्रशासनाने कठोर पावले उचलायला सुरुवात केली आहे. परिस्थितीचे गांभीर्य लक्षात घेऊन अमेरिकेच्या परराष्ट्र विभागाने आखाती प्रदेशात राहणाऱ्या आणि तिथून प्रवास करणाऱ्या सगळ्या नागरिकांसाठी आपत्कालीन सुरक्षा अलर्ट जारी केला आहे. या भागातली परिस्थिती कधीही बिघडू शकते, त्यामुळे नागरिकांनी तिथला प्रवास टाळावा किंवा त्याचा अत्यंत गांभीर्याने फेरविचार करावा, असे स्पष्ट निर्देश देण्यात आले आहेत.

अमेरिकन परराष्ट्र मंत्रालयाने जारी केलेल्या अॅडव्हायझरीत स्पष्टपणे नमूद करण्यात आले आहे की, या भागातलं सुरक्षेचं वातावरण खूप गुंतागुंतीचं आणि अनपेक्षित आहे. लष्करी कारवाया आणि क्षेपणास्त्र हल्ल्यांमुळे विमान उड्डाणं अचानक रद्द होणं, हवाई क्षेत्र बंद होणं किंवा वाहतूक व्यवस्था पूर्णपणे ठप्प होणं असे मोठे व्यत्यय येऊ शकतात. त्यामुळे नागरिकांनी सुरक्षित ठिकाणी आश्रय घ्यावा आणि विमानतळांच्या कामकाजावर सतत लक्ष ठेवावं, असं सांगण्यात आलं आहे.

अमेरिकेने जारी केलेला हा सुरक्षा इशारा फक्त एका देशापुरता मर्यादित नाही, तर संपूर्ण मध्य पूर्व प्रदेशाला व्यापणारा आहे. या अॅडव्हायझरीत बहरीन, इजिप्त, इराण, इराक, इस्रायल, व्याप्त वेस्ट बँक आणि गाझा, जॉर्डन, कुवेत, लेबनॉन, ओमान, कतार, सौदी अरेबिया, सीरिया, संयुक्त अरब अमिराती आणि येमेन या देशांचा समावेश आहे.

या संपूर्ण प्रदेशात निर्माण झालेली लष्करी अनिश्चितता पाहता, तिथे असलेल्या किंवा तिथे प्रवासाचं नियोजन करणाऱ्या प्रत्येक नागरिकाने जास्त सतर्क राहणं गरजेचं असल्याचं सांगण्यात आलं आहे. कोणत्याही क्षणी संघर्ष भडकू शकतो, त्यामुळे मध्य पूर्वेबाहेरील अमेरिकन नागरिकांनी सध्या तरी या भागातला सगळा प्रवास रद्द करावा, असा सल्ला देण्यात आला आहे.

या सुरक्षा इशाऱ्यामागे सौदी अरेबियातल्या अलीकडच्या भीषण लष्करी घडामोडी कारणीभूत ठरल्या आहेत. शनिवारी सौदी अरेबियाची राजधानी रियाधच्या दिशेने डागलेलं एक हाय-स्पीड बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र सौदीच्या हवाई संरक्षण यंत्रणेने हवेतच यशस्वीपणे रोखून नष्ट केलं. याशिवाय, सौदीच्या नेतृत्वाखालील सैन्याने बिशा, ताईफ, फरासान आणि यान्बू या संवेदनशील भागांना लक्ष्य करणारे अनेक ड्रोन आणि क्षेपणास्त्र हल्ले उधळून लावल्याचा दावा केला आहे.

दुसरीकडे, येमेनमधील हुथी बंडखोरांनी या हल्ल्यांची जबाबदारी स्वीकारत उघड दावा केला आहे की, त्यांनी रियाधमधल्या अत्यंत संवेदनशील लष्करी तळावर आणि यान्बू इथल्या सौदीच्या बलाढ्य अरामको तेल सुविधेवर क्षेपणास्त्रे आणि मानवरहित ड्रोन्सद्वारे अचूक हल्ले चढवले आहेत. या संघर्षाची झळ आता थेट जागतिक इंधन पुरवठ्याला बसण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे.

या संपूर्ण लष्करी संघर्षासाठी आणि हिंसाचारासाठी ट्रम्प प्रशासनाने थेट इराणला जबाबदार धरलं आहे. इराण-समर्थित हुथी मिलिशिया सौदी अरेबियातल्या नागरी वस्त्या आणि विमानतळांना जाणूनबुजून लक्ष्य करत असल्याचं अमेरिकेचं म्हणणं आहे. सामान्य नागरिक वापरत असलेल्या विमानतळांवर हल्ले चढवणं हे आंतरराष्ट्रीय नियमांचं उल्लंघन आहे आणि त्यामुळे आंतरराष्ट्रीय सुरक्षेला मोठा धोका निर्माण झाला आहे. अमेरिकेच्या मुत्सद्दी तळांवर आणि दूतावासांवरही हल्ल्याचा धोका वाढला असून सुरक्षा यंत्रणांना हाय-अलर्टवर ठेवण्यात आलं आहे. हा संघर्ष असाच चिघळत राहिला, तर त्याचे जागतिक अर्थव्यवस्थेवर आणि खनिज तेलाच्या बाजारावर अत्यंत घातक परिणाम होतील, अशी भीती व्यक्त केली जात आहे.