मुंबईतील इस्कॉनच्या तीन रेस्टॉरंटचे परवाने एफडीएकडून निलंबित

महाराष्ट्र अन्न व औषध प्रशासनाने (एफडीए) कुर्ल्यातील आयआरसीटीसीशी संबंधित एका पुरवठादाराचा तसेच जुहू येथील इस्कॉनच्या तीन अन्न आस्थापनांचा परवाना निलंबित केला आहे. नियमांचे उल्लंघन झाल्याचा ठपका ठेवत ही कारवाई करण्यात आली.

कुर्ला पश्चिम येथील आर के असोसिएट्स अँड हॉटेलियर्स या आस्थापनेची 2 सप्टेंबरला तपासणी करण्यात आली होती. या तपासणीत साठवणूक आणि प्रक्रिया विभागात झुरळे आढळली, तसेच अन्नपदार्थ उघडे ठेवलेले, उघड्या कचऱ्याजवळ अन्न तयार केले जात असल्याचे, फरशा फुटलेल्या आणि भिंतींना तडे व नुकसान झाल्याचे आढळले, असे एफडीएच्या अधिकृत निवेदनात म्हटले आहे. यानंतर या आस्थापनेचा परवाना निलंबित करण्यात आला.

आयएएस अधिकारी तुकाराम मुंढे यांनी मे महिन्यात एफडीएचे आयुक्तपद स्वीकारल्यानंतर स्वच्छता आणि अन्न सुरक्षेसंबंधीच्या नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या आस्थापनांविरोधात राज्यभर मोहीम सुरू करण्यात आली आहे.

आर के असोसिएट्समध्ये कर्मचाऱ्यांच्या वैयक्तिक स्वच्छतेबाबतही त्रुटी आढळल्या. बोटाला जखम असलेला एक कर्मचारी अन्न हाताळत असल्याचे तसेच 34 पैकी केवळ 21 अन्न हाताळणाऱ्या कर्मचाऱ्यांकडेच वैद्यकीय फिटनेस प्रमाणपत्रे असल्याचे आढळून आले.

जुहू येथील हरे कृष्ण लँड, इस्कॉन येथील तीन अन्न आस्थापनांची 3 सप्टेंबरला तपासणी करण्यात आली. यातील एका आस्थापनेत अन्न तयार करण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या पाण्याच्या नियमित तपासणीच्या नोंदी अपुऱ्या असल्याचे, कच्च्या मालाची तपासणी योग्य पद्धतीने होत नसल्याचे तसेच कच्चा व शिजवलेला माल साठवण्यासाठी आवश्यक तापमान व आर्द्रता राखली जात नसल्याचे आढळले.

तसेच अन्न व अन्नेतर वस्तू अशा पद्धतीने साठवल्या जात होत्या की त्यामुळे परस्पर दूषित होण्याचा, किडे-कीटक शिरण्याचा धोका होता. स्वच्छता अपुरी असल्याचे आणि मोजमाप व निरीक्षण उपकरणांचे कॅलिब्रेशन झालेले नसल्याचेही आढळले. तपासणी अहवाल आणि छायाचित्रे तपासल्यानंतर 7 सप्टेंबरला या आस्थापनेचा परवाना निलंबित करण्याचा आदेश देण्यात आला.

इस्कॉनच्या फूड सर्व्हिसेस रेस्टॉरंटमध्ये मागील बाजूचे स्वयंपाकघराचे प्रवेशद्वार उघडे असून किडे-कीटक शिरू नयेत यासाठी पुरेशी उपाययोजना नसल्याचे, आवश्यक प्रयोगशाळा चाचण्या होत नसल्याचे, अपुरा प्रकाश असल्याचे, कच्च्या मालाची तपासणी व स्वच्छतेत त्रुटी असल्याचे, नाल्या अन्नकचरा व किड्यांच्या विष्ठेने तुंबलेल्या असल्याचे आणि कर्मचाऱ्यांच्या वैद्यकीय तपासणी, लसीकरण व प्रशिक्षणाच्या नोंदींमध्ये त्रुटी असल्याचे आढळले.

तिसरी आस्थापना असलेल्या इस्कॉन गोविंदाज रेस्टॉरंटमध्येही अन्न चाचणी, पिण्याच्या पाण्याची चाचणी, कच्च्या मालाची तपासणी व वर्गीकरण, स्वच्छता, नाल्या, कीटक नियंत्रण, उपकरणांचे कॅलिब्रेशन आणि कर्मचाऱ्यांची स्वच्छता व प्रशिक्षण यात त्रुटी आढळल्या. 7 सप्टेंबरला या आस्थापनेचाही परवाना तात्काळ प्रभावाने निलंबित करण्यात आला.

याशिवाय, घाटकोपर उपनगरातील बॉम्बेज द फूड फ्युजन कॅफेच्या परवान्याच्या निलंबनाची शिफारसही एफडीए निरीक्षकांनी केली. येथे उघडा तांदूळ, उघड्या डब्यात ठेवलेले कच्चे चिकन, नीट सील न केलेल्या कापलेल्या भाज्या, फ्रिजचे तापमान अपुरे, नाल्यांमध्ये दोष आणि अस्वच्छ भांडी आढळली. तसेच पाणी चाचणी, कर्मचाऱ्यांची वैद्यकीय तपासणी, लसीकरण आणि प्रयोगशाळा चाचणीच्या नोंदीही उपलब्ध नव्हत्या.

बोरिवली पूर्व येथील श्री मधुरम या आस्थापनेची फेरीवाला किंवा फिरता अन्न विक्रेता म्हणून नोंदणी असतानाही ते प्रत्यक्षात फूड सर्व्हिस रेस्टॉरंट म्हणून चालवले जात असल्याचे आढळल्याने त्याच्या नोंदणी प्रमाणपत्राच्या निलंबनाचीही शिफारस करण्यात आली. येथे माश्या, कुजलेल्या भाज्या, साचलेले पाणी, नाल्यांमधील दोष, फ्रिजच्या तापमानाचा डिस्प्ले नसणे आणि अन्न सुरक्षा व कर्मचाऱ्यांच्या नोंदी गहाळ असल्याचे आढळले.

मुलुंड पश्चिम येथील कोठारी स्वीट आणि मुलुंड फरसाण मार्ट, तसेच गोरेगाव पूर्व येथील महाराष्ट्र बिर्याणी सेंटर यांचे परवानेही एफडीएने निलंबित केले.

दुसरीकडे नवी मुंबईतील खारघर येथील मातेश्वरी मिल्क या दूध पुरवठादाराचा परवाना 1 सप्टेंबरला झालेल्या तपासणीनंतर विविध नियमांचे उल्लंघन केल्याप्रकरणी निलंबित करण्यात आला. या आस्थापनेकडे पाश्चरायझेशनसाठी कोणतेही उपकरण नसतानाही ते पाश्चराइज्ड, प्रमाणित व टोन्ड दूध विकत असल्याचा दावा करत होते. सुटे टोन्ड दूध गायीचे दूध म्हणून तर सुटे प्रमाणित दूध म्हशीचे दूध म्हणून खोटेपणाने विकले जात असल्याचे एफडीएच्या निवेदनात म्हटले आहे. या आस्थापनेत गुणवत्ता नियंत्रण आणि स्वच्छतेच्या मूलभूत मानकांचेही पालन होत नव्हते, असे स्पष्ट करण्यात आले.